Η ένταση στη Μέση Ανατολή δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για το διεθνές εμπόριο και την παγκόσμια οικονομία. Σύμφωνα με μελέτη του τμήματος Διεθνών Σχέσεων της ΕΣΕΕ, μια πιθανή στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Ισραήλ και Ιράν θα μπορούσε να προκαλέσει μεγάλες αναταράξεις στις ενεργειακές αγορές, στις μεταφορές και στις εφοδιαστικές αλυσίδες.

Η ανάλυση με τίτλο «Σύρραξη στη Μέση Ανατολή: Επιπτώσεις στο διεθνές εμπόριο και την παγκόσμια οικονομία» επισημαίνει ότι η περιοχή εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας. Οι επιπτώσεις θα εξαρτηθούν κυρίως από τη διάρκεια και την ένταση της κρίσης.

Η κρίσιμη σημασία των Στενών του Ορμούζ

Κεντρικό σημείο ανησυχίας είναι τα Στενά του Ορμούζ. Από αυτή τη θαλάσσια δίοδο περνά περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου, δηλαδή σχεδόν 20 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.

Παράλληλα, μέσω της ίδιας περιοχής μεταφέρεται και περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Αν προκύψουν προβλήματα στη ναυσιπλοΐα, οι επιπτώσεις θα είναι άμεσες:

• άνοδος στις τιμές ενέργειας

• αύξηση κόστους μεταφοράς

• καθυστερήσεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες

• επιβράδυνση του διεθνούς εμπορίου

Οι πρώτες επιπτώσεις στη ναυτιλία

Ήδη εμφανίζονται σημάδια πίεσης στη διεθνή ναυτιλία. Οι ασφαλιστικές εταιρείες έχουν αυξήσει σημαντικά τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου για πλοία που διέρχονται από την περιοχή.

Σε ορισμένες περιπτώσεις:

• τα ασφάλιστρα φθάνουν το 3% της αξίας του πλοίου

• πριν από την κρίση ήταν περίπου 0,25%

Παράλληλα καταγράφονται:

• καθυστερήσεις σε δεξαμενόπλοια

• πλοία LNG που παραμένουν αγκυροβολημένα

• εκτροπές δρομολογίων εμπορευματοκιβωτίων

Οι εξελίξεις αυτές αυξάνουν το κόστος μεταφοράς και δημιουργούν νέα προβλήματα στο παγκόσμιο εμπόριο.

Η μελέτη της ΕΣΕΕ παρουσιάζει τρία βασικά σενάρια για την εξέλιξη της κρίσης.

1. Σύντομη κρίση

Αν η ένταση διαρκέσει λίγες ημέρες ή εβδομάδες, οι επιπτώσεις θα είναι περιορισμένες.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Oxford Economics:

• η παγκόσμια ανάπτυξη μπορεί να μειωθεί κατά 0,1 ποσοστιαία μονάδα

• ο πληθωρισμός σε ΗΠΑ και Ευρωζώνη μπορεί να αυξηθεί κατά 0,3–0,4 μονάδες

2. Παρατεταμένη ένταση

Στο δεύτερο σενάριο η κρίση διαρκεί περισσότερο, χωρίς όμως να κλείσουν τα Στενά του Ορμούζ.

Σε αυτή την περίπτωση:

• επιθέσεις σε πλοία ή ενεργειακές εγκαταστάσεις θα αυξήσουν το κόστος μεταφοράς

• οι θαλάσσιες μεταφορές θα παρουσιάσουν καθυστερήσεις

• η τιμή του πετρελαίου μπορεί να κινηθεί γύρω στα 80 δολάρια ανά βαρέλι

3. Περιφερειακή σύγκρουση μεγάλης κλίμακας

Το πιο ακραίο σενάριο αφορά ευρεία σύγκρουση που επηρεάζει σοβαρά τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.

Σε μια τέτοια εξέλιξη:

• το πετρέλαιο μπορεί να ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι

• ο πληθωρισμός θα αυξηθεί διεθνώς

• η παγκόσμια οικονομία θα επιβραδυνθεί σημαντικά

Πίεση στο λιανικό εμπόριο

Η άνοδος των τιμών ενέργειας και μεταφορών επηρεάζει άμεσα και το λιανικό εμπόριο.

Οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν:

• υψηλότερο κόστος παραγωγής

• ακριβότερες μεταφορές

• αύξηση των λειτουργικών δαπανών

Ταυτόχρονα, τα νοικοκυριά διαθέτουν μικρότερο εισόδημα για κατανάλωση. Αυτό μειώνει τη ζήτηση και πιέζει τα περιθώρια κέρδους των επιχειρήσεων.

Οι μεγαλύτερες αλυσίδες έχουν περισσότερες δυνατότητες να απορροφήσουν τις αυξήσεις. Αντίθετα, οι μικρότερες επιχειρήσεις είναι πιο ευάλωτες στις διακυμάνσεις των τιμών.

Για τον λόγο αυτό, τέτοιες κρίσεις συχνά οδηγούν σε συγκέντρωση της αγοράς.

Προειδοποιήσεις για την παγκόσμια οικονομία

Ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ, Σταύρος Καφούνης, σημειώνει ότι η διεθνής οικονομία ήδη βιώνει τις επιπτώσεις της έντασης στη Μέση Ανατολή.

Όπως αναφέρει, οι αυξήσεις στις τιμές του πετρελαίου και οι αντιδράσεις των αγορών δείχνουν ότι η κρίση ενδέχεται να διαρκέσει περισσότερο από όσο αρχικά αναμενόταν.

Οι εξελίξεις αυτές μπορούν να οδηγήσουν:

• σε ακριβότερη ενέργεια

• σε αύξηση του κόστους μεταφορών

• σε υψηλότερες τιμές για τους καταναλωτές

Η ΕΣΕΕ παρακολουθεί στενά την κατάσταση και εξετάζει πρωτοβουλίες για τη στήριξη της αγοράς και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Ο επικεφαλής Διεθνών Σχέσεων της ΕΣΕΕ, Κωστής Μουσουρούλης, επισημαίνει ότι η ενεργειακή ασφάλεια και οι εφοδιαστικές αλυσίδες αποτελούν βασικούς παράγοντες για τη βιωσιμότητα της επιχειρηματικότητας.

Όταν αυξάνεται η αβεβαιότητα στις διεθνείς μεταφορές:

• μειώνονται τα διαθέσιμα αποθέματα

• αυξάνονται οι ανάγκες για κεφάλαιο κίνησης

• δυσκολεύει η τήρηση των χρόνων παράδοσης

Αυτό σημαίνει ότι η καθημερινή λειτουργία μιας επιχείρησης γίνεται πιο σύνθετη και πιο ακριβή.

Η επόμενη μέρα για το διεθνές εμπόριο

Η εξέλιξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τη σταθερότητα της παγκόσμιας οικονομίας τους επόμενους μήνες.

Αν η ένταση κλιμακωθεί, το διεθνές εμπόριο, οι τιμές ενέργειας και οι αγορές θα δεχθούν ισχυρές πιέσεις. Αντίθετα, μια γρήγορη αποκλιμάκωση θα περιορίσει τις οικονομικές επιπτώσεις.

Σε κάθε περίπτωση, οι διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες και οι ενεργειακές αγορές βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο μιας νέας γεωπολιτικής αβεβαιότητας.

Αν αυτή η είδηση σου κέντρισε το ενδιαφέρον, συνέχισε να ενημερώνεσαι μέσα από τις υπόλοιπες σελίδες της κατηγορίας     https://morfeszois.com/enimerosi/

Θέλεις περισσότερα άρθρα;  Ακολούθησέ μας στο https://www.facebook.com/profile.php?id=61574820057874  και το https://www.instagram.com/morfeszois/  για να μη χάνεις τίποτα!