Όταν η χαρά γίνεται προειδοποιητικό σημάδι

Οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι οι αυτοκτονικές σκέψεις συνδέονται πάντα με εμφανή θλίψη, απομόνωση ή έντονο συναισθηματικό πόνο. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι υπάρχει ένα λιγότερο γνωστό και συχνά παραπλανητικό σημάδι στη συμπεριφορά ενός ανθρώπου.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, ένα άτομο που περνά έντονη ψυχική δυσκολία μπορεί ξαφνικά να φαίνεται χαρούμενο, ήρεμο ή ξέγνοιαστο. Παρότι αυτή η αλλαγή μπορεί να φαίνεται θετική, μερικές φορές συνδέεται με έναν κρυφό κίνδυνο: τον αυτοκτονικό ιδεασμό.

Τι είναι ο αυτοκτονικός ιδεασμός

Ο αυτοκτονικός ιδεασμός αφορά τις σκέψεις ή τις φαντασιώσεις γύρω από τον θάνατο ή την αυτοκτονία. Δεν προκύπτει από έναν μόνο παράγοντα, αλλά από έναν συνδυασμό ψυχολογικών, κοινωνικών και βιολογικών αιτιών.

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι ο κίνδυνος μπορεί να αυξάνεται όταν συνυπάρχουν:

• Κατάθλιψη ή άλλες ψυχικές διαταραχές
• Προηγούμενες απόπειρες αυτοτραυματισμού
• Έντονα συναισθήματα μοναξιάς και απελπισίας
• Δύσκολες εμπειρίες στην παιδική ηλικία
• Γενετικοί και βιολογικοί παράγοντες που επηρεάζουν το στρες

Ο αυτοκτονικός ιδεασμός εμφανίζεται συχνότερα σε νεότερες ηλικίες, όμως οι συνέπειες είναι συχνά πιο σοβαρές στους μεγαλύτερους ενήλικες.

Στην Ελλάδα καταγράφονται περίπου 500 αυτοκτονίες κάθε χρόνο, ενώ οι ειδικοί εκτιμούν ότι πολλές από αυτές θα μπορούσαν να είχαν προληφθεί με έγκαιρη παρέμβαση.

Η απρόσμενη αλλαγή στη διάθεση

Ένα από τα πιο παραπλανητικά σημάδια μπορεί να είναι η ξαφνική βελτίωση της διάθεσης.

Όταν κάποιος που βίωνε έντονη ψυχική πίεση φαίνεται ξαφνικά πιο ήρεμος ή χαρούμενος, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι έχει πάρει μια απόφαση που του δημιουργεί μια προσωρινή αίσθηση ανακούφισης.

Η ανακούφιση αυτή μπορεί να προκύπτει από τη σκέψη ότι ο πόνος θα τελειώσει. Έτσι, το άτομο δείχνει πιο γαλήνιο, ακόμη κι αν μέσα του συνεχίζει να βιώνει έντονη σύγκρουση.

Σε άλλες περιπτώσεις, οι άνθρωποι κρύβουν συνειδητά τα συναισθήματά τους, προσπαθώντας να μην ανησυχήσουν το περιβάλλον τους.

Διαφορά ανάμεσα στη μανία και τα προειδοποιητικά σημάδια

Μια ξαφνική αλλαγή στη διάθεση δεν σημαίνει πάντα αυτοκτονικό ιδεασμό. Μπορεί επίσης να σχετίζεται με μανιακό επεισόδιο, το οποίο αποτελεί σύμπτωμα ορισμένων ψυχικών διαταραχών.

Ωστόσο υπάρχουν βασικές διαφορές.

Στη μανία παρατηρούνται συχνά:

• γρήγορη ομιλία
• μειωμένη ανάγκη για ύπνο
• υπερβολική ενέργεια
• αίσθηση υπερβολικής αυτοπεποίθησης ή μεγαλομανίας

Αντίθετα, ένα άτομο που σκέφτεται την αυτοκτονία μπορεί να φαίνεται απλώς πιο ήρεμο ή γαλήνιο, χωρίς έντονο ενθουσιασμό.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι κάθε ξαφνική αλλαγή στη συμπεριφορά ή στη διάθεση αξίζει προσοχής.

Προειδοποιητικά σημάδια που δεν πρέπει να αγνοούνται

Ορισμένες συμπεριφορές μπορεί να δείχνουν αυξημένο κίνδυνο:

• συχνές αναφορές στον θάνατο
• αποχαιρετισμοί ή χάρισμα προσωπικών αντικειμένων
• αναζήτηση επικίνδυνων μέσων
• απόσυρση από κοινωνικές δραστηριότητες
• έντονη αλλαγή στη διάθεση ή στη συμπεριφορά

Κανένα από αυτά τα σημάδια δεν είναι απόλυτο. Ωστόσο, όταν εμφανίζονται μαζί, χρειάζονται άμεση προσοχή.

Τι να κάνετε αν ανησυχείτε για κάποιον

Η υποστήριξη ενός ανθρώπου με αυτοκτονικές σκέψεις μπορεί να φαίνεται δύσκολη, αλλά η άμεση επικοινωνία είναι κρίσιμη.

Οι ειδικοί προτείνουν:

• να μιλήσετε ανοιχτά και χωρίς κριτική
• να ρωτήσετε άμεσα πώς νιώθει
• να ακούσετε με προσοχή και ηρεμία
• να τον ενθαρρύνετε να ζητήσει βοήθεια από ειδικό
• να παραμείνετε κοντά του αν υπάρχει έντονη ανησυχία

Πολλοί άνθρωποι αισθάνονται ανακούφιση όταν κάποιος δείχνει πραγματικό ενδιαφέρον και διάθεση να ακούσει.

Πού μπορείτε να ζητήσετε βοήθεια στην Ελλάδα

Αν εσείς ή κάποιος κοντινός σας άνθρωπος βιώνει αυτοκτονικές σκέψεις, είναι σημαντικό να αναζητήσετε βοήθεια άμεσα.

Στην Ελλάδα λειτουργούν:

• Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία – 1018 (24 ώρες, δωρεάν και ανώνυμα)
• Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης – 10306
• Σε επείγουσα κατάσταση: 112 ή 166

Η συζήτηση για την ψυχική υγεία μπορεί να σώσει ζωές. Ένα απλό ενδιαφέρον ή μια ερώτηση μπορεί να κάνει τη διαφορά.

Αν αυτό το άρθρο σου άνοιξε νέους τρόπους σκέψης, συνέχισε να εξερευνάς τον κόσμο των εναλλακτικών ιδεών μέσα από τις υπόλοιπες σελίδες της κατηγορίας  https://morfeszois.com/katigories/enallaktika/

Θέλεις περισσότερα άρθρα;  Ακολούθησέ μας στο https://www.facebook.com/profile.php?id=61574820057874  και το https://www.instagram.com/morfeszois/  για να μη χάνεις τίποτα!

Συντάκτρια  Δέσποινα Μπλάτζα https://morfeszois.com/