Όταν ακούμε τη λέξη Ρόδος, συνήθως σκεφτόμαστε παραλίες, αρχαία μνημεία, μεσαιωνικά κάστρα και πολυσύχναστα τουριστικά θέρετρα.

Υπάρχει όμως ένα διαφορετικό πρόσωπο του νησιού.

Ένα πρόσωπο πράσινο, υγρό και σχεδόν μυστηριακό, όπου το νερό κυλά ανάμεσα στα δέντρα και χιλιάδες νυχτοπεταλούδες δημιουργούν ένα από τα πιο ξεχωριστά φυσικά θεάματα της Μεσογείου.

Είναι η περίφημη Κοιλάδα των Πεταλούδων στη Ρόδο.

Και εδώ υπάρχει ένας κανόνας που αξίζει να θυμάται κάθε επισκέπτης:

όσο περισσότερη ησυχία κάνεις, τόσο περισσότερα μπορείς να δεις.

Ένας κρυμμένος πράσινος κόσμος

Η Κοιλάδα των Πεταλούδων βρίσκεται στο βόρειο τμήμα της Ρόδου, κοντά στον Θεολόγο και την περιοχή του Καλαμώνα. Πρόκειται για έναν ιδιαίτερο φυσικό βιότοπο, με πυκνή βλάστηση, τρεχούμενα νερά, μικρές λίμνες, καταρράκτες και ξύλινα μονοπάτια.

Στην καρδιά του οικοσυστήματος βρίσκεται η υγράμβαρη ή ζητιά (Liquidambar orientalis), ένα ιδιαίτερα χαρακτηριστικό δέντρο της περιοχής.

Η Ρόδος φιλοξενεί έναν από τους σημαντικότερους βιότοπους του είδους στην Ευρώπη, δημιουργώντας ένα μοναδικό σκηνικό μέσα στο ξηρό μεσογειακό τοπίο.

Το νερό και η σκιά δημιουργούν ένα πιο δροσερό και υγρό μικροκλίμα. Αυτές οι συνθήκες είναι πολύτιμες για το συγκεκριμένο είδος λεπιδοπτέρου.

Οι «πεταλούδες» είναι στην πραγματικότητα νυχτοπεταλούδες

Ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερη έκπληξη.

Τα έντομα που έχουν κάνει διάσημη την κοιλάδα δεν είναι οι κλασικές ημερόβιες πεταλούδες που γνωρίζουμε.

Πρόκειται για τη νυχτοπεταλούδα Euplagia quadripunctaria, γνωστή και ως Jersey Tiger.

Το είδος προστατεύεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αποτελεί σημαντικό στοιχείο της βιοποικιλότητας της Ρόδου. Ο ΟΦΥΠΕΚΑ κατατάσσει την «Πεταλούδα της Ρόδου» στα προστατευόμενα είδη και επισημαίνει ότι σημαντικό καταφύγιό της είναι η προστατευόμενη περιοχή της Ρόδου «Προφήτης Ηλίας – Επτά Πηγές – Πεταλούδες».

Όταν βρίσκεται ακίνητη πάνω στους κορμούς ή ανάμεσα στη βλάστηση, τα σκούρα χρώματά της την κάνουν να περνά σχεδόν απαρατήρητη.

Όταν όμως ανοίγει τα φτερά της, εμφανίζονται οι χαρακτηριστικές πορτοκαλί αποχρώσεις.

Τότε η εικόνα αλλάζει εντελώς.

Μέσα στη σκιά του δάσους, ένα ξαφνικό πορτοκαλί πέταγμα μοιάζει σχεδόν εξωπραγματικό.

Γιατί συγκεντρώνονται εδώ;

Η παρουσία τους στην κοιλάδα δεν είναι τυχαία.

Το ιδιαίτερο περιβάλλον με τη σκιά, την υγρασία, τα τρεχούμενα νερά και την πλούσια παρόχθια βλάστηση δημιουργεί κατάλληλες συνθήκες για το είδος.

Η υγράμβαρη θεωρείται επίσης ένας από τους παράγοντες που συνδέονται με την παρουσία των νυχτοπεταλούδων στην περιοχή. Η αρωματική ρητίνη των δέντρων έχει συνδεθεί με την προσέλκυσή τους, ενώ η υγρασία του βιότοπου προσφέρει ένα προστατευμένο περιβάλλον κατά τους θερμούς μήνες.

Έτσι, κάθε καλοκαίρι η κοιλάδα μετατρέπεται σε ένα φυσικό καταφύγιο για τον κύκλο ζωής τους.

Ένα έντομο που χρειάζεται την ενέργειά του

Η ενήλικη φάση αυτής της νυχτοπεταλούδας είναι ιδιαίτερη.

Κατά την περίοδο που βρίσκεται στην κοιλάδα, τα ενήλικα άτομα επικεντρώνονται στην αναπαραγωγή και στη συνέχιση του κύκλου ζωής τους. Οι πηγές της περιοχής αναφέρουν ότι κατά τη θερινή περίοδο παραμένουν κυρίως σε κατάσταση ανάπαυσης, ώστε να διατηρούν την ενέργειά τους.

Γι’ αυτό και ένα έντονο πέταγμα που προκαλείται χωρίς λόγο δεν είναι απλώς μια αθώα ενόχληση.

Κάθε άσκοπη διατάραξη μπορεί να επιβαρύνει ένα είδος που ήδη αντιμετωπίζει σημαντικές πιέσεις.

Ο ΟΦΥΠΕΚΑ επισημαίνει ως απειλές για την πεταλούδα της Ρόδου την υποβάθμιση του ενδιαιτήματος, την άντληση νερού, την ξηρασία που συνδέεται με την κλιματική αλλαγή, τις πυρκαγιές και την έντονη ανθρώπινη και τουριστική δραστηριότητα.

Εκεί όπου η σιωπή γίνεται προστασία

Αυτός είναι ο λόγος που η ησυχία στην Κοιλάδα των Πεταλούδων δεν είναι απλώς θέμα ευγένειας.

Είναι μέρος της προστασίας του βιότοπου.

Φωνές, χειροκροτήματα, σφυρίγματα ή προσπάθειες να αναγκαστούν οι νυχτοπεταλούδες να πετάξουν για μια καλύτερη φωτογραφία μπορούν να τις αναστατώσουν και να τις κάνουν να καταναλώσουν πολύτιμη ενέργεια.

Η καλύτερη φωτογραφία, λοιπόν, δεν είναι απαραίτητα εκείνη που θα προκαλέσουμε.

Είναι εκείνη που θα τραβήξουμε χωρίς να ενοχλήσουμε.

Ένας βιότοπος που αξίζει προστασία

Η Κοιλάδα των Πεταλούδων δεν είναι απλώς ένα ακόμη τουριστικό αξιοθέατο της Ρόδου.

Είναι ένας ευαίσθητος φυσικός χώρος, ενταγμένος στο δίκτυο Natura 2000, όπου το νερό, η βλάστηση και οι νυχτοπεταλούδες συνθέτουν ένα σπάνιο οικοσύστημα.

Και ίσως αυτό είναι το πιο όμορφο μάθημα που προσφέρει η κοιλάδα.

Μερικές φορές, για να θαυμάσουμε πραγματικά τη φύση, δεν χρειάζεται να κάνουμε τίποτα.

Χρειάζεται μόνο να σταθούμε λίγο πιο ήσυχα.

Να αφήσουμε το νερό να ακούγεται.

Να αφήσουμε τα δέντρα να δημιουργούν τη σκιά.

Και να παρακολουθήσουμε τις νυχτοπεταλούδες χωρίς να τις αναγκάσουμε να πετάξουν.

Γιατί στη Ρόδο υπάρχει ένα θαύμα που δεν ζητά θόρυβο για να εντυπωσιάσει. Ζητά μόνο σεβασμό για να συνεχίσει να υπάρχει.

Αν αυτή η είδηση σε άγγιξε, συνέχισε να ανακαλύπτεις τον κόσμο μέσα από τις υπόλοιπες σελίδες της κατηγορίας   https://morfeszois.com/katigories/kosmos/

Θέλεις περισσότερα άρθρα;  Ακολούθησέ μας στο https://www.facebook.com/profile.php?id=61574820057874  και το https://www.instagram.com/morfeszois/  για να μη χάνεις τίποτα

Συντάκτρια  Δέσποινα Μπλάτζα –https://morfeszois.com/