Η μπλε ποδιά: Ένα ένδυμα, μια εποχή

Ήταν το πιο μαζικό ένδυμα που φορέθηκε ποτέ στην Ελλάδα.
Η μαθητική μπλε ποδιά δεν ήταν απλώς ρούχο. Ήταν σύμβολο, κανόνας, καθημερινότητα. Από τις σχολικές αυλές μέχρι τα αναγνωστικά βιβλία, συνόδευσε γενιές μαθητών και μαθητριών για σχεδόν δύο δεκαετίες.

Στις 6 Φεβρουαρίου 1982, με μια πολιτική απόφαση που δίχασε, η ποδιά καταργήθηκε οριστικά. Σήμερα, βρίσκεται κυρίως πίσω από γυάλινες προθήκες λαογραφικών μουσείων.

Από το μαύρο στο μπλε

Η ιστορία της σχολικής ποδιάς ξεκινά το 1964, όταν καθιερώνεται επίσημα στα σχολεία με μαύρο χρώμα. Ένα χρόνο αργότερα, το 1965, με απόφαση του Υπουργείου Παιδείας, η ποδιά αλλάζει και γίνεται μπλε — το χρώμα που θα μείνει χαραγμένο στη συλλογική μνήμη.

Η εγκύκλιος ήταν αυστηρή:

• Υποχρεωτική κονκάρδα με σχολείο και τάξη

• Μήκος κάτω από το γόνατο

• Καμία απόκλιση από το πρότυπο

Η πειθαρχία ήταν δεδομένη. Οι αποβολές και οι παρατηρήσεις δεν έλειπαν, ειδικά όταν οι μαθήτριες τολμούσαν να ανεβάσουν το στρίφωμα, ακολουθώντας τη μόδα του μίνι.

Από ρόμπα… σε μόδα

Οι πρώτες ποδιές ήταν απλές, σχεδόν άχαρες. Έμοιαζαν με ρόμπες που κουμπώνουν μπροστά. Όμως, καθώς δημιουργήθηκε ανταγωνισμός στην αγορά, η ποδιά άρχισε να μεταμορφώνεται.

Σταδιακά εμφανίστηκαν:

• Λευκές λεπτομέρειες

• Σούρες και μανσέτες

• Τσέπες, ζώνες και αποσπώμενοι γιακάδες

• Φερμουάρ και κουκούλες

Το μήκος κονταίνει και φτάνει μέχρι το γόνατο. Η σχολική ποδιά γίνεται, όσο μπορεί, «μοντέρνα».

Όταν η ποδιά έγινε βιομηχανία

Τη δεκαετία του 1970, η ποδιά δεν ήταν απλώς υποχρέωση. Ήταν προϊόν.
Μεγάλα πολυκαταστήματα της Αθήνας — Μινιόν, Δραγώνας, Αφοί Λαμπρόπουλοι — παρουσίαζαν κάθε Σεπτέμβρη νέα σχέδια, με εκδηλώσεις και διαφημιστικές καμπάνιες.

Βιοτεχνίες και σχεδιαστές εργάζονταν αποκλειστικά για τη σχολική ποδιά. Ακόμα και γνωστά ονόματα της μόδας, όπως ο Τσεκλένης, υπέγραφαν σχέδια.

Οι τιμές διέφεραν:

• Απλές ποδιές: 400–700 δραχμές

• Επώνυμες ποδιές: έως 1.500 δραχμές

Για πολλές οικογένειες, η «καλή ποδιά» κόστιζε έως και το 1/3 του βασικού μισθού.

Η κατάργηση και οι αντιδράσεις

Το 1982, στο πλαίσιο των εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων της κυβέρνησης Παπανδρέου και μετά την καθιέρωση του πενθημέρου, ο τότε υπουργός Παιδείας Λευτέρης Βερυβάκης καταργεί τη σχολική ποδιά.

Η απόφαση παρουσιάστηκε ως πράξη εκδημοκρατισμού, ελευθερίας έκφρασης και ενίσχυσης της προσωπικότητας των μαθητών.

Δεν συμφώνησαν όλοι.
Συντηρητικοί κύκλοι μίλησαν για αρχή της απειθαρχίας και της ασυδοσίας. Λίγο αργότερα, οι ποδιές αποσύρονται από το εμπόριο, ενώ η κατάργησή τους συνέβαλε ακόμη και στη χρεωκοπία επιχειρήσεων που είχαν επενδύσει αποκλειστικά σε αυτές.

Μια ανάμνηση που έμεινε

Σήμερα, οι μαθητές ντύνονται ελεύθερα.
Η μπλε ποδιά, όμως, παραμένει ζωντανή στις φωτογραφίες, στα σχολικά βιβλία, στις αναμνήσεις. Ένα ένδυμα που ένωνε, εξίσωνε, αλλά και περιόριζε.

Δεν ήταν απλώς ρούχο.
Ήταν μια ολόκληρη εποχή του ελληνικού σχολείου.

Αν αυτή η είδηση σε άγγιξε, συνέχισε να ανακαλύπτεις τον κόσμο μέσα από τις υπόλοιπες σελίδες της κατηγορίας   https://morfeszois.com/katigories/kosmos/

Θέλεις περισσότερα άρθρα;  Ακολούθησέ μας στο https://www.facebook.com/profile.php?id=61574820057874  και το https://www.instagram.com/morfeszois/  για να μη χάνεις τίποτα

Συντάκτρια  Δέσποινα Μπλάτζα –https://morfeszois.com/